Higiena
4 stycznia 2019

Jak leczyć afty w jamie ustnej?

Afty to drobne owrzodzenia powstające na błonie śluzowej w jamie ustnej. Zazwyczaj mają średnicę kilku milimetrów, zaczerwienione brzegi i biały nalot. Aft nie należy utożsamiać z pleśniawkami, bo choć wyglądają podobnie, mają inną przyczynę, i w przeciwieństwie do aft, zazwyczaj nie bolą. Afty zazwyczaj ustępują samoistnie, jednak zanim się zagoją potrafią sprawić pewne problemy. Jakie konkretnie? Poprzez ubytek w śluzówce odsłonięte zostają zakończenia nerwowe, przez co chory odczuwa dokuczliwy ból podczas jedzenia, picia, a czasem także mówienia.

Leczenie aft możemy podzielić na objawowe i przyczynowe. Objawowe czyli takie, które nie eliminuje przyczyny, ale pomagają zwalczać dolegliwości związane z chorobą. Natomiast leczenie przyczynowe skierowane jest na pierwotną przyczynę powstawania zmian.

Leczenie objawowe

Prostym sposobem zwalczania dolegliwości związanych z obecnością aft w jamie ustnej jest przepłukiwanie jej wnętrza naparem z rumianku lub specjalnym płynem wspomagającym gojenie się drobnych zmian, np. preparatem Anaftin® Płyn do płukania jamy ustnej. Dodatkowo wspomagająco można stosować inne produkty z tej samej serii – Anaftin® Żel przeznaczony do aplikowania miejscowo na zmianę i Anaftin® Spray, do rozpylania w jamie ustnej. Forma w spray’u jest wygodna szczególnie, gdy zmiany są zlokalizowane w trudno dostępnych miejscach, w dalszych częściach jamy ustnej, bo aplikacja nie naraża na odruch wymiotny. Podczas leczenia nie powinno się spożywać napojów i pokarmów, które mogą wpływać drażniąco na błonę śluzową jamy ustnej. Unikać należy gorącej kawy czy herbaty, pikantnych przekąsek, soków cytrusowych i cytrusów, intensywnych przypraw czy napojów alkoholowych. Bardzo ważne jest także przestrzeganie zasad higieny. Osoby mające skłonność do powstawania aft powinny w sposób szczególny dbać o jakość posiłków, gdyż spożywanie substancji konserwujących oraz niedokładnie umytych warzyw i owoców predysponuje do rozwoju aft.

Leczenie przyczynowe

Leczenie skierowane na przyczynę możliwe jest jeżeli, po pierwsze, znamy przyczynę, i po drugie, jest ona możliwa do wyeliminowania. Trzeba mieć świadomość, że na pewne schorzenia nie mamy wpływu i wówczas jedyną opcją jest leczenie przyczynowe. W przypadku gdy prawdopodobną przyczyną aft są niedobory witamin i minerałów rozsądnym rozwiązaniem wydaje się być ich suplementacja. Z obecnością aft szczególnie kojarzymy niedobór żelaza oraz kwasu foliowego. Afty mogą towarzyszyć chorobie Leśniowskiego – Crohna, dla której charakterystyczne jest powstawanie zmian zapalnych w różnych częściach przewodu pokarmowego. Diagnostyka i leczenie choroby Leśniowskiego – Crohna odbywa się zazwyczaj pod nadzorem lekarza gastroenterologa. Kolejnym schorzeniem, które może przebiegać z aftami jest celiakia, czyli choroba immunologiczna związana z nieprawidłową rekcją organizmu na gluten. Może dawać objawy skórne, dolegliwości z przewodu pokarmowego, z układu krwiotwórczego czy z układu nerwowego. Podstawą leczenie celiakii jest przestrzeganie diety bezglutenowej. Z nawracającymi aftami mierzyć się muszą także chorzy z chorobą Behçeta. Opisano przypadki, gdy afty towarzyszyły reaktywnemu zapaleniu stawów, ostrej białaczce szpikowej, zakażeniu wirusem opryszczki zwykłej (HSV) oraz ludzkim wirusem niedoboru odporności (HIV).